Κρασί σε εναλλακτικές συσκευασίες 
Εάν έχετε κουβαλήσει ή ανεβάσει μια κούτα κρασιά από το αυτοκίνητο στο σπίτι (πράγμα που δεν χρειάζεται να το κάνετε όταν αγοράζετε από το House of Wine!) -ιδιαίτερα από τη σκάλα- θα γνωρίζετε ήδη πολύ καλά τι σημαίνει "βάρος" για τις γυάλινε φιάλες κρασιού! Τώρα, σκεφτείτε την ενέργεια που αναλώθηκε για να διακινηθούν περίπου 3 δισ κιβώτια κρασιού -που είναι κατά προσέγγιση η παγκόσμια κατανάλωση κρασιού το χρόνο- με φορτηγά, τρένα, αεροπλάνα, πλοία ή αυτοκίνητα, συνήθως με στάσεις σε διανομείς, εισαγωγείς-εξαγωγείς ή σημεία λιανικής πώλησης, πριν φτάσουν στα εστιατόρια και τα σπίτια των καταναλωτών!

Η μεταφορά του κρασιού παραμένει μία από τις μεγαλύτερες συνεισφορές της βιομηχανίας στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, σύμφωνα με δύο πρόσφατες μελέτες που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Journal of Wine Research. Δεν είναι λοιπόν περίεργο ότι οι οινοπαραγωγοί στρέφονται προς ελαφρότερες, πιο οικονομικές συσκευασίες, που μπορούν να αποθηκευθούν σε μικρότερο χώρο, να ανακυκλωθούν και πολλές από αυτές ακόμα και να επαναχρησιμοποιηθούν.

Για κρασιά που θα καταναλωθούν γρήγορα, το γυαλί δεν αποτελεί την ποιό σωστή ή την πιό λογική επιλογή. Το γυαλί είναι ιδανικό σαν υλικό των σκευών που προορίζονται για μόνιμη και επαναλαμβανόμενη χρήση, και σαν φιάλη κρασιού είναι μάλλον πεταμένα λεφτά, αφού το συνηθέστερο είναι να καταλήξει σε κάποια χωματερή.

Εντούτοις δύσκολα εγκαταλείπεται η γυάλινη φιάλη για το κρασί. Οι βιομηχανίες έχουν δημιουργήσει ελαφρότερες γυάλινες φιάλες. Αλλά και οι παραγωγοί -κυρίως στο εξωτερικό- έχουν τολμήσει να βάλουν τα κρασιά τους -ακόμα και τα ακριβά- σε βυτία keg, μίνι-βαρέλια, bag-in-a-box, σε πλαστικές ή αλουμινένιες φιάλες, σε κουτιά ή σε ασκούς- προσφέροντας ευκολίες και οικονομία σε όλους τους τομείς και τις διαδικασίες, από τη μεταφορά του μέχρι και το σερβίρισμα του κρασιού.

Ένα μειονέκτημα για πολλές εναλλακτικές συσκευασίες είναι η μικρότερη διάρκεια ζωής του κρασιού, συχνά ένα χρόνο ή λιγότερο πριν η ποιότητα του οίνου αρχίσει να υποβαθμίζεται. Αλλά για να κερδίσουν τους καταναλωτές οι εναλλακτικές συσκευασίες, ασφαλώς απαιτείται χρόνος.

Δείτε λοιπόν αναλυτικά τα "συν" και τα "πλην" όλων των συσκευασιών κρασιού μέχρι σήμερα.

ΓΥΑΛΙΝΕΣ ΦΙΑΛΕΣ
Ανανεώσιμες: Όχι
Ανακυκλώσιμες: Ναι
Επαναχρησιμοποιούμενες: Ναι
Βιοδιασπώμενες: Όχι

Βάρος Συσκευασίας: 3,6 kg έως 10,8 kg ανά περίπτωση 9L (12 φιάλες)

Το γυαλί έχει πολλά θετικά: Τίποτα δεν το ξεπερνά όσον αφορά στη διατήρηση εκλεκτών κρασιών αλλά και στην ασφάλεια για δεκαετίες, χωρίς να προσδίδει γεύσεις ή τοξίνες, αποκλείοντας το οξυγόνο και περιορίζοντας την οξείδωση.

Οι γυάλινες φιάλες είναι κατασκευασμένες από άφθονη, φθηνή πρώτη ύλη όπως η άμμος, το ανθρακικό νάτριο, ο ασβεστόλιθος και τα θραύσματα γυαλιού. Μπορούν να ανακυκλωθούν απεριόριστες φορές σε νέες φιάλες, χωρίς τη δημιουργία αποβλήτων ή παραπροϊόντων.

Αλλά, από την άλλη, το γυαλί απαιτεί πολλή ενέργεια, για να γίνει φιάλη κρασιού: πρέπει να θερμαίνεται σε θερμοκρασία 2600 ° έως 2800 ° F έως να πάρει το τελικό του σχήμα. Και οι φιάλες είναι βαριές: Ενώ η πιο συχνά χρησιμοποιούμενη φιάλη των 750ml κυμαίνεται σε βάρος από 480-575 γραμμάρια, οι φιάλες της σαμπάνιας μπορούν να φθάσουν μέχρι και 900 γραμμάρια.

 Δυστυχώς το γυαλί που ανακυκλώνεται δεν είναι τόσο πολύ όσο θα μπορούσε να είναι. Αν και το χρωματιστό γυαλί προστατεύει το κρασί από τις βλαβερές υπεριώδεις ακτίνες, σε μέρη όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, που εισάγει πολύ περισσότερο κρασί από ό, τι παράγει, δημιουργείται πλεόνασμα έγχρωμου γυαλιού που δεν μπορεί να μετατραπεί σε διαφανές γυαλί για τα άλλα προϊόντα.

Οι νέες τεχνολογίες επιτρέπουν στους κατασκευαστές να ενισχύουν το γυαλί, έτσι ώστε να απαιτείται λιγότερο υλικό και να μπορεί να παραχθεί ταχύτερα, χρησιμοποιώντας λιγότερη ενέργεια. Νέες οικολογικές φιάλες έχουν βάρος περίπου 397 - 467 γραμμάρια, με μερικές φιάλες να φθάνουν μέχρι τα 300 γραμμάρια. Οι φιάλες της σαμπάνιας έχουν κατέβει στα 830 γραμμάρια.

Εάν η βιομηχανία γυαλιού καταφέρει να χρησιμοποιήσει 50% ανακυκλωμένο γυαλί σε όλη την παραγωγή νέων φιαλών από το τέλος του 2015 και μετά, θα μειώσει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα για κάθε κιλό γυαλιού σε σχεδόν 12% από την τιμή αναφοράς 23% του 2007.

ΑΣΚΟΙ

Ανανεώσιμα: Ναι
Ανακυκλώσιμα: Ναι
Επαναχρησιμοποιούμενα: Όχι
Βιοδιασπώμενα: Ναι
Βάρη Συσκευασίας: κουτί των 3 λίτρων, 450g / 9L. Τσάντα μεταφοράς για το βαρέλι, 68,5 γραμμάρια / 10L.

Ο ασκός (bag-in-a-box vacuum-sealed) είναι η πιο ευρέως χρησιμοποιούμενη εναλλακτική λύση συσκευασίας κρασιού. Στο 1.5lt με 5 lt (ή και σε μεγαλύτερα μεγέθη για τα εστιατόρια), είναι πολύ αποτελεσματικοί, καταλαμβάνοντας λιγότερο χώρο κατά τη μεταφορά και την αποθήκευση από τις αντίστοιχες φιάλες. Το τμήμα από χαρτόνι είναι εντελώς ανακυκλώσιμο, έτσι ώστε μόνο περίπου 30% του υλικού καταλήγει σε χώρο υγειονομικής ταφής. Η τσάντα και η στρόφιγγα μπορούν να ανακυκλωθούν επίσης.

Σε αντίθεση με το γυαλί, ο ασκός δεν είναι ιδανικός για μακροπρόθεσμη διατήρηση του κρασιού, αν και είναι καλύτερος στο να διατηρήσει το κρασί φρέσκο για σύντομο χρονικό διάστημα. (Οι παραγωγοί λένε μέχρι και έξι εβδομάδες, αλλά οι γευσιγνωσίες δείχνουν ότι 2-3 είναι η βέλτιστη διάρκεια.) Δεδομένου ότι τα υλικά της συσκευασίας αφήνουν μικρές ποσότητες αέρα με την πάροδο του χρόνου να εισέρχονται στον ασκό, οδηγώντας το κρασί στην οξείδωση, οπότε θα πρέπει να καταναλώνεται μέσα σε ένα χρόνο από την ημερομηνία συσκευασίας στον ασκό.

ΚΟΥΤΙΑ TETRA PAK

Ανανεώσιμα: Ναι
Ανακυκλώσιμα: Ίσως
Επαναχρησιμοποιούμενα: Όχι
Βιοδιασπώμενα: Ίσως
Βάρος συσκευασίας: 302 γραμμάρια έως 404 γραμμάρια / ισοδύναμο κιβώτιο 9L .

Οι συσκευασίες Tetra Pak διαφημίζουν ότι το βάρος συσκευασίας σε σχέση με αυτό του προϊόντος φθάνει σε αναλογία 4/96(!) ενώ για μια φιάλη κρασί η αναλογία είναι περίπου 40/60). Δεδομένου ότι μπορούν να συσκευάζονται επίπεδα, ένα φορτηγό με κενά κουτιά Tetra Pak ισούται με 26 φορτηγά κενών φιαλών.

Με τις συσκευασίες Tetra Pak είναι ήδη εξοικειωμένο το κοινό από τις αντίστοιχες συσκευασίες του γάλακτος, των χυμών κλπ., κάτι που θεωρείται θετικό για την εισαγωγή συσκευασιών κρασιού με αυτή τη μορφή στην αγορά.

ΠΛΑΣΤΙΚΕΣ ΦΙΑΛΕΣ (PET)

Ανανεώσιμες: Όχι
ΑνακυκλώσιμΕς: Ναι
Επαναχρησιμοποιούμενες: Όχι
Βιοδιασπώμενες: Όχι
Βάρος συσκευασίας: 540 γραμμάρια /ισοδύναμο κιβώτιο 9L


Αν και σε γρήγορη ματιά σε ένα ράφι καταστήματος, η φιάλη PET (τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο) μπορεί να μοιάζει σαν μια κανονική φιάλη κρασί, το πλαστικό έχει τα προβλήματα της "εικόνας". Η τεχνολογία είναι εξαιρετική, αλλά ο καταναλωτής και το εμπόριο δεν την αντιμετώπισαν θετικά. Οι πλαστικές φιάλες μπορεί να φαίνονται φτηνιάρικες για το κρασί, εντούτοις δεν είναι διαφορετικές από τις καθημερινές φιάλες νερού.

Οι περισσότερες φιάλες ΡΕΤ έχουν σαν βάση το πετρέλαιο και δεν βιοδιασπώνται. Όμως, η διαδικασία παραγωγής χρησιμοποιεί λιγότερη ενέργεια και έχει ως αποτέλεσμα χαμηλότερες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από ότι για το γυαλί.

Η φιάλη ΡΕΤ επιτρέπει να εισέρχεται περισσότερο οξυγόνο από όσο η γυάλινη φιάλη, και επομένως δεν είναι ιδανική για την προστασία του κρασιού. Η διάρκεια ζωής του κρασιού κυμαίνεται από έξι μήνες έως δύο χρόνια πριν η οξείδωση αρχίσει να γίνεται αισθητή. Ωστόσο, υπάρχουν βιομηχανίες που κατασκευάζουν φιάλες για κρασιά με μια εξαιρετικά λεπτή γυάλινη επένδυση, που έχουν διάρκεια ζωής ίδια με τις παραδοσιακές γυάλινες φιάλες, ενώ παραμένουν πλήρως ανακυκλώσιμες.

ΚΟΥΤΙΑ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ

Ανανεώσιμες: Όχι
Ανακυκλώσιμες: Ναι
Επαναχρησιμοποιούμενες: Όχι
Βιοδιασπώμενες: Όχι
Βάρος συσκευασίας: Δοχεία, με βάρος 432 γραμμάρια / ισοδύναμο κιβώτιο 9L

Με τόσα πολλά ποτά που διατίθενται σε κουτάκια αλουμινίου, γιατί να μην διατίθεται και το κρασί; Δεν θρυμματίζεται, εξασφαλίζει πολύ γρήγορη ψύξη και αποκλείει πλήρως το φως. Επιπλέον, το αλουμίνιο μπορεί να ανακυκλωθεί άπειρες φορές, και τα δοχεία ανακυκλώνονται ευρύτερα και επικερδέστερα στο εξωτερικό από τις γυάλινες ή τις πλαστικές φιάλες.

Ο Φράνσις Φορντ Κόπολα ξεκίνησε στο οινοποιείο του στην Καλιφόρνια το "Sofia Mini Sparkler 2004" σε 187ml ροζ αλουμινένιο κουτάκι από όπου μπορεί κανείς να πιεί το κρασί με... καλαμάκι, ενώ η Barokes στην Αυστραλία, έχει κονσερβοποιήσει bubblies αλλά και κόκκινα και λευκά κρασιά σε λεπτά κουτιά αλουμινίου 187ml έως 250ml ήδη από το 2003. Το οινοποιείο ισχυρίζεται ότι έχει κατοχυρωμένο με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας σύστημα που διατηρεί σταθερό το κρασί για περισσότερο από δύο χρόνια. Δέκα άλλα αυστραλιανά οινοποιεία έχουν λάβει άδεια για αυτό το σύστημα.

Όπως συμβαίνει με τις περισσότερες άλλες εναλλακτικές συσκευασίες, συνιστάται η κατανάλωση του κρασιού να γίνει μέσα σε έξι μήνες έως ένα χρόνο.

ΒΥΤΙΑ KEGS

Ανανεώσιμα: Όχι
Ανακυκλώσιμα: Ορισμένοι τύποι
Eπαναχρησιμοποιούμενα: Ναι
Βιοδιασπώμενα: Όχι
Βάρος συσκευασίας: 4.5kg / ισοδύναμο κιβώτιο 10L ή 5.7kg / ισοδύναμο κιβώτιο 19.5L


Μετά από μερικές σπασμωδικές προσπάθειες στη δεκαετία του 1980, το καλό κρασί "από τη βρύση", είτε από ένα σύστημα παρόμοιο με αυτό της μπύρας draft ή από επιδαπέδια βυτία-kegs έχει απογειωθεί τα τελευταία χρόνια. Με ένα τυπικό βυτίο να ισοδυναμεί με 26 φιάλες, τα εστιατόρια μπορούν να προσφέρουν κρασί σε ποτήρι και καράφα πιο φθηνά, ενώ ταυτόχρονα μειώνουν τα απόβλητα από φιάλες και οξειδωμένο κρασί. Το κρασί προστατεύεται από αδρανές αέριο, και μπορεί να μείνει φρέσκο για περίπου δύο μήνες στο ανοιγμένο βυτίο, ή μέχρι και ένα χρόνο σε ένα γεμάτο. Τα άδεια βυτία από ανοξείδωτο χάλυβα μπορούν να επιστραφούν κατ' επανάληψη για πλύσιμο, αποστείρωση και ανταλλακτικά, με διάρκεια ζωής έως και 30 χρόνια.

Αρκετές εταιρείες στην Καλιφόρνια και στη Νέα Υόρκη, διακινούν τα κρασιά τους μόνο σε βυτία keg. Άλλοι παραγωγοί, προσφέρουν μερικά από τα κρασιά τους σε φιάλες ή σε βαρελάκια για τα εστιατόρια ή σε minikegs για οικιακή χρήση.

Στο εξωτερικό υπάρχουν δίκτυα περιφερειακών σταθμών ανεφοδιασμού και έτσι μπορούν να ανταλλάσσονται τα βυτία με ευκολία.

ΧΑΡΤΙ (ΝΑΙ, χαρτί!)

Ανανεώσιμο: Ναι
Ανακυκλώσιμο: Ναι
Επαναχρησιμοποιούμενο: Όχι
Βιοδιασπώμενο: Ναι
Βάρος συσκευασίας: 660 γραμμάρια /ισοδύναμο κιβώτιο 9L


Ήδη στα τέλη του 2011, η εταιρεία GreenBottle δημιούργησε ένα ανθεκτικό περίβλημα από κυτταρίνη -δηλαδή χαρτί- με μια λεπτή πλαστική επένδυση στο εσωτερικό σε μορφή φιάλης, και με ένα ευρύ φάσμα πολύ φιλικών προς το περιβάλλον χαρακτηριστικών: Η φιάλη είναι ελαφριά και, σε αντίθεση με το πλαστικοποιημένο χαρτοκιβώτιο, το μεγαλύτερο μέρος της δεν είναι μόνο ανακυκλώσιμο, αλλά μπορεί να πολτοποιηθει, βιοδιασπώμενο μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Ανοίγει με το απλό τράβηγμα μιας λεπτής κορδέλας και καταλαμβάνει λιγότερο από το 0,5% του χώρου υγειονομικής ταφής μιας τυπικής πλαστικής φιάλης.

Ήδη οι GreenBottles κυκλοφορούν σε πολλές χώρες του κόσμου, με το πλεονέκτημα ότι έχουν σχήμα φιάλης, αποφεύγοντας την κακή εικόνα που αντιμετωπίζουν τα κρασιά στα χαρτόκουτα ή στους ασκούς. Ο Βρετανός εφευρέτης τους, ο Martin Myerscough, ήδη εισήγαγε μια φιάλη γάλακτος από αυτό το υλικό, που χρησιμοποιείται σήμερα στο Ηνωμένο Βασίλειο από την αλυσίδα των παντοπωλείων Asda. Επί του παρόντος, σε συζητήσεις με τους παραγωγούς οίνου και εταιρείες σούπερ μάρκετ, η GreenBottle ελπίζει να πάρει φέτος άδεια και για κρασί στο Ηνωμένο Βασίλειο και σκοπεύει να πουλήσει την τεχνολογία σε μεγάλα οινοποιεία για να παράγουν τις δικές τους φιάλες.