Από την Μαριάννα Μακρύγιαννη Dip WSET

Αν μας έλεγε κάποιος να του πούμε τις δύο λευκές διεθνείς ποικιλίες οινοποιήσιμων σταφυλιών που μας έρχονται πρώτα στο μυαλό είμαι σίγουρη ότι όλοι θα απαντούσαμε το Chardonnay και το Sauvignon Blanc. Και είναι λογικό, αφού είναι τα δύο πιο δημοφιλή λευκά σταφύλια, με διασπορά σε όλο την γη. Τα κρασιά από αυτές τις ποικιλίες είναι πολύ διαδεδομένα και στην Ελλάδα και μάλιστα εκφράζονται πολύ όμορφα. Πέρα από την δημοφιλία τους, κοινή είναι η γαλλική τους προέλευση, το λευκό χρώμα των σταφυλιών και το ότι χρησιμοποιούνται κυρίως για την παραγωγή ξηρών κρασιών. Πέρα όμως από αυτά τα κοινά στοιχεία έχουν αρκετές διαφορές. Αυτές θα εντοπίσουμε παρακάτω για να αποφασίσουμε αν είμαστε Sauvignon Blanc lovers ή Chardonnay lovers.


Στα αρώματα:
Εξωστρέφεια το Sauvignon Blanc, ήρεμη δύναμη το Chardonnay. Το Sauvignon Blanc είναι πoλύ αρωματικό (διαπιστώστε το στο Greywacke Sauvignon Blanc) με τα φυτικά στοιχεία, τα λευκόσαρκα, τα τροπικά φρούτα και τα εσπεριδοειδή να είναι τα κοινά χαρακτηριστικά όπου και αn καλλιεργείται. Οι διαφορές ανάμεσα σε ψυχρά και πιο ήπια κλίματα δεν είναι πολύ μεγάλες και προδίδει εύκολα την ταυτότητα του όπου και αν καλλιεργείται. Τα κρασιά από Chardonnay είναι πιο μέτρια αρωματικά και επηρεάζονται αρκετά από την περιοχή και τις κλιματικές συνθήκες όπου καλλιεργείται. Μπορεί να εμφανίζει πολύ ‘πράσινα’ (εσπεριδοειδή, πράσινα μήλα) στοιχεία όπως στο Chablis (Chablis Bernard Defaix) που το κλίμα είναι ψυχρό ενώ σε ζεστές περιοχές του Νέου Κόσμου (Cuvee Alexandre Chardonnay) να εμφανίζει ώριμα και εξωτικά αρώματα φρούτων.



Στην γεύση:
Σπιρτάδα και φρεσκάδα το Sauvignon Blanc, οι 50 αποχρώσεις της γεύσης του Chardonnay. Εδώ ας ξεκινήσουμε με κάτι κοινό: μπορούν και τα δύο σταφύλια να διατηρήσουν την οξύτητα τους σε υψηλά επίπεδα. Αν και υπάρχουν διαφορές ανάλογα με την περιοχή μπορούμε να πούμε ότι τα Chardonnay εμφανίζουν μέτριο προς γεμάτο σώμα ενώ τα SB είναι πιο ελαφριά κρασιά με φρεσκάδα. Όπως και στα αρώματα οι διαφορές που δημιουργούν η περιοχή και το κλίμα είναι πιο έντονες στο Chardonnay. Στο Chablis πάλι το Chardonnay εμφανίζεται αυστηρό με μέτριο σώμα, λίγο πιο νότια στο Pouilly Fuisse (Chateau Fuisse Tete de Cuvee) είναι πιο γεμάτα και με ποιο ώριμες γεύσεις ενώ αν πάμε στην Καλιφόρνια θα βρούμε ακόμα πιο πλούσιες εκφράσεις με αρκετά υψηλό αλκοόλ.


Στο βαρέλι:
Σαν το σπίτι του το Chardonnay,  η ντίβα που το σνομπάρει ή τραβάτε με και ας κλαίω το Sauvignon Blanc. Το Chardonnay είναι αναμφισβήτητα μία ποικιλία που αγαπά το βαρέλι αναπτύσσοντας ωραία πικάντικα, μελένια και ξηροκαρπάτα στοιχεία. Τέτοια κρασιά παράγονται παντού και έχουν φανατικούς θαυμαστές. Στην Γαλλία, την υπόλοιπη Ευρώπη και στον Νέο Κόσμο και φυσικά στην Ελλάδα με κρασιά όπως το Kotyle Chardonnay και το Ήδυσμα Δρυός Chardonnay. Αντίθετα ο έντονος και ευχάριστος φρουτώδης χαρακτήρας του Sauvignon Blanc κινδυνεύει να ‘καπελωθεί’ αν το κρασί μπει στο βαρέλι γι΄ αυτό το ποσοστό των βαρελάτων SB είναι μικρότερο σε σχέση με τα βαρελάτα Chardonnay. Υπάρχουν όμως και κάποιες εκφράσεις όπου το βαρέλι αγκαλιάζει διακριτικά τα στοιχεία του Sauvignon Blanc και το αποτέλεσμα είναι πολύ καλό. Και πάλι, τα κρασιά από το Μπορντώ μπαίνουν συχνά σε βαρέλια, όπως και κάποια Καλιφορνέζικα παραδείγματα.


Στην παλαίωση:
«Αφήστε με στο κελάρι για καμιά δεκαετία» το Chardonnay,  «πιείτε με τώρα εκτός και αν έρχομαι από το Μπορντώ» το Sauvignon Blanc. Όταν μιλάμε για παλαίωση λευκών κρασιών τότε σίγουρα τα Chardonnay είναι από τα πρώτα που μας έρχονται στο μυαλό. Δεν παλαιώνουν όλα τα Chardonnay, όμως σαν ποικιλία αν την φροντίσουμε και στον αμπελώνα και στο οινοποιείο δίνει κρασιά με δομή που τους επιτρέπει να εξελιχθούν στον χρόνο. Και πάλι τα Βουργουνδέζικα κρασιά, όπως το Chablis Grand Cru Vaudesir και το Chassagne Montrachet είναι τα πιο τρανταχτά παραδείγματα. Ta Sauvignon Blanc είναι καλύτερα να τα απολαμβάνουμε φρέσκα για να απολαύσουμε τον εξωστρεφή χαρακτήρα τους. Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις όπως τα κρασιά που προέρχονται από το Μπορντώ που μπορούν να εξελιχθούν στον χρόνο για αρκετά χρόνια. Αξίζει να δοκιμάσουμε και κάποια SB από τον Λίγηρα με 4-5 χρόνια στην πλάτη τους που βγάζουν έναν ωραίο ορυκτό χαρακτήρα.

Στην τιμή:
Για όλους και για λίγους το Chardonnay, δεν είναι των άκρων το SB
Μπορούμε να βρούμε μαζικής παραγωγής Chardonnay από 3-4 € και value for money εκφράσεις (Alamel Chardonnay, Ονειροπαγίδα - Chardonnay) κυρίως από χώρες του Νέου Κόσμου, μέχρι κάποια εξαιρετικά ακριβά (μερικές εκατοντάδες ευρώ) από την Βουργουνδία (όπως το Batard Montrachet grand cru Olivier Leflaive). Οι χαμηλές τιμές του Sauvignon Blanc δεν φτάνουν συνήθως τόσο χαμηλά όσο του Chardonnay αλλά και οι υψηλές τιμές το SB δεν φτάνουν τις υψηλές του Chardonnay. Μπορούμε να βρούμε ‘τίμια’ Sauvignon Blanc στα 6-7 €, τα περισσότερα κρασιά είναι σε τιμές ανάμεσα 10-30€ ενώ υπάρχουν αρκετά παραδείγματα που ξεπερνούν και τα 100€.


Στην παρέα:
«Φέρτε μου Pinot Noir και Pinot Meunier» το Chardonnay, «φέρτε Semillon και Ασύρτικο» το Sauvignon Blanc. Και τα δύο σταφύλια δίνουν συγκλονιστικά μονοποικιλιακά κρασιά. Οι περίφημες λευκές Βουργουνδίες για το Chardonnay και τα Sancerre (Chateau Fontaine Audon - Sancerre) είναι κάποια εξαιρετικά μονοποικιλιακά παραδείγματα. Όμως τα βρίσκουμε και σε χαρμάνια. Το Chardonnay στο πιο γνωστό ‘πάντρεμα’ συναντά το Pinot Noir και το Pinot Meunier στις Σαμπάνιες όπως η Louis Roederer Brut Premiere ενώ το SB βρίσκει το Semillon και το Muscadelle στα σπουδαία λευκά κρασιά του Μπορντώ όπως το Domaine de Chevalier Grand Cru Classé Blanc. Στην Ελλάδα, τα ταίρια του Sauvignon Blanc είναι το Ασύρτικο και η Μαλαγουζιά ενώ συναντάμε και πολλές ξεμυαλιστικές μονοποικιλιακές εκδοχές όπως το Κτήμα ΑΛΦΑ Sauvignon Blanc. Το Chardonnay εμφανίζεται λίγο πιο μοναχικό με τις μονοποικιλιακές εκφράσεις όπως η Φωλιά και το Κτήμα Χατζημιχάλη Καπνίας "Αμπελοτόπι Ζυγός" να κερδίζουν τις εντυπώσεις.


Στις φυσαλίδες:
«Είμαι μονόδρομος» θα δήλωνε το Chardonnay, «υπάρχουν αφρώδη κρασιά? θα αναρωτιόταν το Sauvignon Blanc. Στα αφρώδη κρασιά η ζυγαριά γέρνει εντελώς προς το Chardonnay, καθώς μιλάμε για την πιο διαδεδομένη λευκή ποικιλία στην παραγωγή αυτών των κρασιών. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι Σαμπάνιες (Champagne Palmer Brut), γενικότερα όμως τα περισσότερα αφρώδη σε όλο τον κόσμο, με λίγες εξαιρέσεις όπως τα Prosecco και οι Cava, περιέχουν κάποιο ποσοστό Chardonnay (όπως το Ferrari Maximum Brut). Το Sauvignon Blanc σπάνια θα το δούμε σε αφρώδη κρασιά.